Özel röportaj... Gazlı içeceğin düşüşü, meyve suyunun yükselişi...

Turkishtime Dergi

Meyve suyu tüketimi on yılda 4.5 litreden 10 litreye çıktı. Gazlıların pazar payı ise geriliyor. Dimes’in üçüncü kuşak yöneticisi Bülent Ozan Diren, “İnternet, reklamın gücünü kırdı” diyor.

 

Turkishtime’ın geçen sayısını inceleyen okurlarımız, meyve ve meyve suyu sektörlerinin hızlı büyümesine ve sunduğu yatırım fırsatlarına ilişkin kapsamlı dosyamızı hatırlayacaktır. Türkiye, bugün dünyadaki en büyük on – on iki meyve suyu üreticisinden biri. Bunda, altmış yıla yaklaşan meyve suyu üretim tecrübesinin payı büyük. İlk fabrika, Dimes tarafından 1958 yılında tarafından Tokat’ta kurulmuştu. Şirket için, “Türkiye’de meyve suyu üretiminin öncüsü” demek yanlış olmaz. Meyveyi sıkıp meyve suyu ve ve meyve suyu konsantresine dönüştüren Dimes’in, Türkiye’de meyveciliğin merkezleri olan Tokat, İzmir ve Aydın’da fabrikaları bulunuyor. Cirosu geçtiğimiz yıl 400 milyon TL’ye ulaşan şirket, fide üretip çiftçilere verdikleri “damızlık bahçeleriyle” de, Türkiye’de meyveciliğin gelişiminde önemli bir rol oynuyor.

Yazımızın girişinde Türkiye’de meyvecilik ve meyve suyu üretiminin hızlı büyüdüğünü belirtmiştik. Bunda kuşkusuz, talepteki hızlı büyümenin payı büyük. Dimes’in üçüncü kuşak yöneticisi Bülent Ozan Diren, meyve suyu tüketiminin son on yılda 4.5 litreden 10 litreye çıktığını söylüyor. (Bununla birlikte son iki yılda artış hızının yavaşladığı gözlemleniyor. Bu, meyve maliyetlerindeki artışın fiyatlara yansımasıyla ilgili bir olgu.) Meyve suyu tüketimi büyürken gazlı içeceklerin payı küçülüyor. Bülent Ozan Diren, “Ben, gazlıların payındaki küçülmenin önümüzdeki dönemde hızlanmasını bekliyorum” diyor. Gazlı içeceklerdeki gerilemede internetin, özellikle de sosyal medyanın rolü büyük. İnternetin olmadığı dönemlerde televizyon reklamları, tüketici tercihlerini biçimlendirebiliyordu. Ama internet sonrasında bilgi bir anlamda “demokratikleşti.” Sosyal medyada gazlı içeceklerin tehlikeleri, meyve suyunun yararları konusunda yapılan paylaşımlar, reklamların etkisini kırmaya başladı. Meyve suyu talebindeki büyüme, Dimes’e yarıyor: Şirket sıkma meyve suyu pazarında yüzde 42 payla lider konumda bulunuyor.

Dimes, sosyal medyada etkinliğini artırmak için iletişim harcamalarının yüzde 20’sini bu alana yapıyor. Bunun meyvelerini almaya başladılar: Sosyal medyada en çok takip edilen birinci meyve suyu markası konumundalar.

Şirketin önemli bir özelliği, kendi markasıyla ihracat yapması. Geçtiğimiz yıl ihracat tutarları 30 milyon TL’ye ulaştı. En büyük pazarları İngiltere. Ama Orta ve Doğu Avrupa ile Uzakdoğu başta olmak üzere dünyanın yüzden fazla ülkesine ihracat yapıyorlar. Gündemlerinde yurtdışında yatırım da var. Bülent Ozan Diren, fabrika kurmak için Orta ve Doğu Avrupa pazarlarını inceledikleri bilgisini veriyor.

Şirketin ihracat pazarları arasında, meyve suyunun dünya devi Brezilya bile var. Brezilya’ya nar suyu satıyorlar. Çünkü bu ülkede nar suyu üretilmiyor.

Bülent Ozan Diren, meyveciliğin gelişiminin önündeki en önemli engelin, yatırımın geri dönüş süresinin uzunluğu olduğunu belirtiyor. Bir meyve ağacı, ekildikten dört yıl sonra ilk mahsulünü veriyor. Bülent Ozan Diren, devletin girişimcilere, ilk mahsulün beklenmesiyle geçen başlangıç dönemi için teşvik verebileceğini vurguluyor…