Enflasyon ocakta yüzde 15’e dayandı

Turkishtime Dergi

Yeni yılın ilk ayında enflasyon beklentilerin hafif üzerinde artarak yüzde 1,68 olarak gerçekleşti. Böylece yıllık enflasyon yüzde 14,97 ile son 17 ayın en yüksek seviyesine ulaşmış oldu.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre tüketici enflasyonu ocakta bir önceki aya göre yüzde 1,68 ile yüzde 1,4 seviyesinde olan beklentilerin üzerinde artarken, yıllık bazda yüzde 14,97 ile neredeyse yüzde 15'e gelerek geçen yıl ağustos ayındaki seviyeye çıktı. Yıllık enflasyon Aralık 2020’de yüzde 14,6 düzeyindeydi. Giyim ve ayakkabı grubunda fiyatlar yüzde 4,37 azaldı ve bu manşet enflasyonu 0.26 puan aşağıya çekti. Giyim ve eğitim grubu dışında tüm gruplarda enflasyon arttı. Aylık üretici enflasyonu yüzde 2,66 arttı, yıllık üretici enflasyonu da yüzde 26,16’ya yükseldi.

Aylık tüketici enflasyonunun artışında en büyük katkı yine gıda fiyatlarından geldi. Gıda grubunda yüzde 2,48 artan fiyatlar manşet enflasyonu 0.64 puan yukarıya çekti. Ekmek zammı, bakliyat ürünlerindeki fiyat artışları ve çiğ süt fiyatının artırılmasıyla birlikte tüm süt ve süt ürünlerinde yaşanan çift haneli fiyat artışları gıda enflasyonunun yükselmesinin nedenleri oldu. Şubatta şekere yapılan zam ve ayçiçek yağında süre gelen artış yine gıda enflasyonunun yüksek seyredeceğinin habercisi.

Sigaraya yapılmayıp içkide yapılan vergi düzenlemelerinin de enflasyona etkisi sınırlı kaldı. İçki ve sigara grubunda aylık artış yüzde 0,67 oldu ve etkisi 0.03 puan olarak belirlendi. Konut grubunda yüzde 3,02’lik artış ve 0.46 puanlık manşet enflasyona katkı var. Ocak başında elektrik, su ve doğalgaza gelen zamlar konut grubunda artışa neden oldu. Şubatta da doğalgaza yeniden zam geldi.
Çekirdek enflasyon daha hızlı

Ev eşyası grubunda beyaz eşyalardaki fiyat artışları etkili olmaya devam etti ve grupta aylık enflasyon yüzde 2,90 arttı. Ulaştırma grubunda yüzde 1,12 artan aylık enflasyon 0.17 puanlık manşet enflasyona katkı verdi. Lokanta ve otellerde yüzde 1,56, çeşitli mal ve hizmetlerde ise yüzde 1,94 aylık enflasyon oluştu.

Çekirdek enflasyon göstergeleri ise yıllıkta manşet enflasyonu geçti. Merkez Bankası'nın fiyat istikrarı için takip ettiği çekirdek enflasyon göstergelerinden B çekirdek enflasyonu yıllık yüzde 16'ya, C çekirdek enflasyonu ise yüzde 15,50'ye çıktı.

Enflasyon sepeti değişti

TÜİK’in her sene başında yaptığı enflasyon sepeti güncellemesi pandemi ile birlikte yeni bir değişim gösterdi. TÜİK açıklamasına göre pandemi ile birlikte hanehalkı harcamalarına dahil olan bazı madde çeşitleri başta cerrahi maske olmak üzere 2021 yılı sepet kapsamına alındı. TÜİK cerrahi maskenin madde çeşidi olarak diğer sağlık ürünleri maddesi altında yer aldığını açıkladı. Ayrıca evde kalma ve evde çalışmanın artmasıyla enflasyon sepetine 2021 yılında kadın sweatshirtü yeni madde olarak eklendi.