ABD ile ticareti serbest binlerce ürün var, ticaretini yapan yok!

Turkishtime Dergi

ABD ile Türkiye arasında serbest ticaret için anlaşması yapılmış 17 bin kalem ürün var. Oysa bu kalemlerin sadece 700-800’ünde ticaret yapılıyor. TABA bu sayıyı artırmaya çalışıyor.

 

Türk Amerikan İşadamları Derneği TABA, bir anlamda yarı resmi bir kuruluş. Çünkü Amerikan devletiyle eşgüdüm içinde çalışan Amerikan Ticaret Odası’nın Türkiye temsilciliğini yürütüyor. Derneğin 400’e yakın üyesi bulunuyor. Üyelerin yarısı Amerikalı, yarısı Türk şirketleri. TABA Başkanı Bora Gürçay’a geçtiğimiz ay, darbe girişiminin Amerikan şirketlerinin Türkiye’ye ilişkin perspektiflerini etkileyip etkilemediğini sordum. Türkiye’de doğrudan yatırımı bulunan şirketlerin kısa vadeli kâr için değil, Türkiye’nin geleceği ve Türkiye üzerinden bölgedeki diğer ülkelere açılmak üzere geldiğini belirtti. TABA, Türkiye ile Amerika arasındaki ticaret ilişkilerinin daha da geliştirilmesine odaklanmış durumda. İki ülke arasındaki ticaret hacmi 19.6 milyar dolarla sınırlı. Amerika’nın dev bir pazar olduğunu düşünecek olursak, bu gerçekten de çok az bir rakam. TABA, bu rakamı artırmaya odaklanmış durumda. Türkiye’ye yatırım yapan Amerikalı şirketlerin ilaç başta olmak üzere belirli sektörlerde yoğunlaştığı gözleniyor. TABA, Amerikan yatırımlarının zaten yüksek olduğu sektörlerdeki yatırımları artırmak yerine, potansiyel taşıyan sektörlerin yatırımlarını canlandırmayı hedefliyor. Bu kapsamda üç sektör seçilmiş durumda: Enerji, gayrimenkul ve bilgi teknolojileri. Bu sektörlerde Amerikan şirketleri ile Türk şirketlerine bir araya getirmeye yönelik bir çalışma yürütülüyor. Gelişmeler umut vadedici: Örneğin New York’un en büyük emlak gruplarından biri bir süredir Türkiye’de plaza bakıyor…

TABA’nın hizmet verdiği bir başka alan, ABD’ye yatırım konusunda Türk şirketlerine danışmanlık vermek. ABD pazarının kendine has zorlukları ve bürokrasisi var. Özellikle sertifikasyon konusu, Türk şirketlerini çok zorluyor. Bu ülkede faaliyet göstermek için gerekli sertifikasyonların tamamlanması 18 ayı bulabiliyor. Birçok büyük Türk şirket, bu konuyu gözardı ettiği için ABD’ye yatırım konusunda diğer tüm adımları attığı, faaliyete geçmek için aylarca beklemek zorunda kalabiliyor. TABA, ABD’de faaliyet için gereken sertifikasyonlar konusunda da şirketlere hizmet veriyor.

Türkiye ile ABD arasındaki en önemli gündem maddelerinden biri de, Amerika ile Avrupa Birliği arasında sürmekte olan serbest ticaret anlaşması, yani TTIP. Türkiye, haklı olarak bu anlaşmanın ekonomi üzerinde yaratacağı olumsuz etkilerden endişeli. O nedenle de TTIP kapsamında ABD ile olan ticari ilişkilerini yeniden düzenlemek istiyor. TABA’nın hesapları, TTIP’ın üzerinde görüşüldüğü şekliyle yürürlüğe girmesi durumunda Türkiye’nin daha ilk yılda 5 milyar dolar kayba uğrayacağını, uzun vadede bu rakamın 30 milyar dolara ulaşabileceğini gösteriyor. Peki çare ne? Bora Gürçay’a göre çare, potansiyeli kullanılmamış ticaret alanlarını canlandırmak… Gürçay’ın verdiği bilgiye göre ABD ile Türkiye arasında serbest ticaret için anlaşması yapılmış 17 bin kalem ürün var. Oysa bu kalemlerin sadece 700-800’ünde ticaret yapılıyor. Bu rakam neden artmasın?

 

TEMEL BİLGİLER

 

2,3 trilyon dolar - ABD'nin toplam ithalatı

 

502 milyar dolar - Çin'in ABD'ye ihracatı

 

8.3 milyar dolar - Türkiye'nin ABD'ye ihracatı

 

27 - Türkiye, ABD'nin en çok ihracat yaptığı 27. ülke

 

% 0.3 - Türkiye'nin ABD pazarında aldığı pay

 

33 - Türkiye, ABD'nin en büyük 33. tedarikçisi