Krize Karşı Barter Önerisi


Krize Karşı Barter Önerisi

Kurtuluş Öztürk

Türk Barter Yönetim Kurulu Başkanı ve Dünya Barter Birliği (IRTA) Yönetim Kurulu Üyesi Dr. M. Sırrı Şimşek Türkiye’de son dönemde krizden çıkış modeli olarak konuşulan Barter hakkında açıklamalarda bulundu.

1994 yılında Türkiye’de yaşanan ekonomik krizden sonra Dünya Barter Birliği (IRTA)’nin kongresine katılarak barter sistemi hakkında bütün araştırma çalışmalarını tamamladıklarını ve Türkiye’nin ilk barter şirketini kurduklarını belirten Dr. M. Sırrı Şimşek, barter sisteminin öncülüğünü üstlenerek Türk ekonomisine büyük katma değerler sağladıklarını belirtti.

"Barter sistemi kasıtlı olarak büyütülmedi"

Uzun bir dönemdir dünyada alternatif ticaret ve finans istemleri geliştirilemediğini ifade eden Dr. M. Sırrı Şimşek, "Barter sistemi de dünyada belirli güçlerin kontrolünde kasıtlı olarak büyütülmedi. Türki ye’de ise ithal edilen bütün sistemlerin kanuni altyapısı tam ve zamanında hazırlanmadığından ayrıca bu alternatif sistemlerin ülkemizde belirli grupların kullanımı için özel ve lüzumsuz teşviklerle bozulmasından dolayı problemler yaşandı ve 2001'de kapatılan 19 banka gibi mağduriyetler arttı. Biz ilk barter şirketini kurduktan sonra 25 yıldan fazla bir süredir Türk ekonomisinin kurtuluşu ve büyümesinin hatta alternatif ortak pazar kurma modelinin barter olduğunu her platformda anlatıyoruz. Ayrıca sistemi ve çözüm yöntemlerini bilimsel bir temele oturtmak gayesiyle Türkiye’de ve Dünya’da barter’la ilgili olarak ilk akademik çalışmayı 1995’te başlayarak 1997’de İstanbul Üniversitesi’nde tamamladık. Daha sonra bu çalışmamız ‘Parasız Ticaret: Barter’ ismiyle ilk barter kitabı olarak literatürdeki yerini aldı" şeklinde konuştu.

"Barter ile ilgili tebliğ hazırlayıp dönemin hükümetine sunduk"

Alternatif ticaret ve finans sistemi denilen ‘Barter Ekonomisi’nin doğru bir şekilde yaygınlaşabilmesi için ‘Barter Şirketleri Kuruluşu ve Uluslararası Barter Uygulamaları Tebliği’ni 1996 yılında hazırlayarak ‘Kanunlar ve Kararlar Daire Başkanlığı’ndan da onaylatarak dönemin hükümetine sunduklarını belirten Dr. M. Sırrı Şimşek, "Ekonomi Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı, Hazine Müsteşarlığı, Dış Ticaret Müsteşarlığı gibi kuruluşlarla da toplantılar yaparak sunumları gerçekleştirdik. Bir yandan da üniversitelerde, Ticaret Odalarında, Sanayi Odalarında, İş Adamları Derneklerinde, yazılı ve görsel medyada hep barter sisteminin kanuni bir yapıya kavuşturularak Türk ekonomisine büyük katma değer sağlaması için doğru bir şekilde uygulanması gerektiğini anlattık" dedi.

Şimşek, sözlerine “25 yıldan bu yana IRTA (Dünya Barter Birliği) toplantılarına her yıl düzenli olarak katıldığımız gibi 2002 yılından beri Avrupa’dan Sorumlu ‘Yönetim Kurulu Üyeliği’miz de devam ediyor. Bütün dünyada ülkeler arası karşılıklı takas medya, inşaat ve turizm ağırlıklı barter uygulamalarını Türk Barter olarak her türlü sektörün kullanabilmesi için yeninden yapılandırıp projelendirdik. Ayrıca Barter’ın sadece ticaret ve finans sistemi olmadığını ‘Yeni Ekonomi’ olarak adlandırılması gerektiğini güçlü ekonomilerin sömürgeci anlayışını yıkmak için alternatif bir ödeme ve para sistemi olarak kullanılabileceğini de projelendirdik” şeklinde devam etti.

"Barter sistemi istismar edildi, kötü kullanıldı"

Kötü maksatlı kurulan barter şirketleri ile sistem hem istismar edilmiş hem kötü kullanıldığına dikkat çeken Şimşek, “Barter endüstrisine ve Türk ekonomisine yapmış olduğumuz katkılardan dolayı ve Barter’ın Türkiye’deki kuruculuğunu ve öncülüğünü üstlenmemiz sebebiyle ‘Bakanlar Kurulu’na yapmış olduğumuz müracaat neticesinde 2003 yılında Bakanlar Kurulu kararı ve Cumhurbaşkanlığı onayı ile ‘TÜRK’ kelimesini şirketimizin unvanına kattık ve ‘TÜRK BARTER INTERNATIONAL’ olarak yolumuza devam ediyoruz. Tüm bakanlıklar ve BDDK ile Hazine Müsteşarlığı ile Exim Bank ile yapmış olduğumuz görüşme ve bilgilendirmelere rağmen barter ile ilgili tebliğ veya kanun yayınlanmadığı için kötü maksatlı kurulan barter şirketleri ile sistem hem istismar edilmiş hem kötü kullanıldı hem de mağduriyetlerin oluşmasına sebep oldu. Türk Barter, İslam Kalkınma Bankası ile de büyük çaplı bir proje başlatmış olmasına rağmen proje mevzuat boşluğundan dolayı henüz tamamlanamadı.
Barter sektörü hakkında bilgilendirme ve sunum yaptığımız resmi kurum ve derneklerin son günlerde ‘Krize Karşı Barter’ modeli hakkında derinleme bilgileri olmamasına rağmen yüzeysel olarak açıklama yapmaları, geçmişte olduğu gibi sadece konuşma seviyesinde kalacak ve yukarıda da bahsedildiği gibi belirli bazı gruplar küçük veya başarısız barter uygulamaları yapmakla kalacak. Bilgisi, tecrübesi ve teknolojik altyapısı ile barter sistemini 25 yıldan bu yana ulusal ve uluslararası alanda uygulayan Türk Barter International’ın devlet nezdindeki barter sistemini kuracak ve uygulayacak, ilgili kurumlarla koordinasyon yapacak tek şirket olduğunu ifade etmek istiyorum" dedi.